Rosaria – ogrody różane – rodzaje róż

Rosaria to ogrody w których jedynymi roślinami są róże. Powstawały już od starożytności. Rodzaj róża obejmuje około 200 różnych gatunków krzewów o zdrewniałych pędach i różnym pokroju. 

Rodzaje róż

Róże wielkokwiatowe – krzewy o wysokości od 0,5 do 1,5 m. Charakteryzują się dużymi kwiatami o przeróżnych barwach. Jest to najliczniejsza i najważniejsza grupa odmian przeznaczonych do ogrodów oraz do uprawy na kwiat cięty.

Róże rabatowe – krzewy niższe od róż wielkokwiatowych, silnie się krzewią, obficie kwitną od wiosny do późnej jesieni. Są długowieczne, wytrzymałe na niskie temperatury i bardziej odporne na choroby.

Róże pnące – krzewy o długich pędach, dochodzących do 6–8 m. Nie mają organów czepnych, należy je przywiązywać do podpór, sadzi się je przy pergolach, altanach, ścianach. Kwitną obficie.

Róże parkowe – krzewy silnie rosnące, o pędach prostych i ukośnych, dochodzących do 2,5 m wysokości. Kwitną obficie, raz w roku. Kwiaty są pojedyncze, półpełne lub pełne, często o intensywnym zapachu.

Róże pienne – nie stanowią odrębnej grupy odmian. Są to krzewy odmian szlachetnych wyprowadzone w formie drzewka. Powstają w wyniku okulizacji lub szczepienia na specjalnie wyprowadzonych pionowo pędach.

Róże okrywowe – silnie się krzewią, z pędów i liści tworzą zwartą okrywę z pędów i liści. Kwitnie obficie i długo.

Róże miniaturowe – pochodzą od róży chińskiej odmiany niskiej Rosa chinensis minima. Delikatne, niskie krzewy o małych kwiatach i drobnych liściach. Wrażliwe na niskie temperatury. Często wykorzystywane do dekoracji wnętrz.

Pochodzenie róż

Rodzaj róża (Rosa) obejmuje około 200 różnych gatunków krzewów o zdrewniałych pędach i różnym pokroju. Róże w naturze występują na półkuli północnej, zwłaszcza w klimacie umiarkowanym. Większość gatunków, bo aż 70 proc., pochodzi z Azji, w szczególności z terenów Chin, Himalajów i Japonii. Pozostałe 30 proc. wywodzi się z Bliskiego Wschodu, Europy, Afryki i Ameryki Północnej. W Polsce w środowisku naturalnym rośnie 25 gatunków róż. Rezerwat „Góry Pieprzowe” koło Sandomierza jest jednym z najważniejszych stanowisk róż w Europie. Rośnie tam 12 gatunków krzewów różanych.

Historia róż

Róża należy do najstarszych roślin uprawnych. Już 5 tys. lat temu w Sumerze, a w Chinach około 3 tys. lat temu, zachwycano się jej urodą. Szczególnie wrażliwi na ich piękno i zapach byli starożytni Rzymianie, których elity otaczały się różami w ogrodach i pałacach. W Indiach zgodnie z legendą bogini szczęścia, bogactwa i piękna zrodziła się z róży. Persowie uważali różę za królową ogrodów. W chrześcijaństwie róża związana jest z kultem maryjnym. Obecnie czerwona róża jest symbolem święta zakochanych. Kwiaty i owoce róż znalazły szerokie zastosowanie w kuchni i kosmetyce.

Tysiące odmian róż

Róże z łatwością tworzą mieszańce międzygatunkowe – stąd ogromna ich różnorodność. Spotyka się krzewy o wyprostowanych, łukowatych, płożących lub pnących pędach, które osiągają od 0,5 do 3, a czasami 6 m wysokości. Szacuje się, że występuje około 4000 odmian uprawowych róż. Jest z czego wybierać!

Co lubią róże?

Róże najlepiej rosną na słonecznych stanowiskach. Jedynie róże parkowe i okrywowe tolerują lekki półcień. Ziemia dla róż powinna być żyzna, lekka, o odczynie lekko kwaśnym. Róże nie znoszą świeżego nawozu, szczególnie naturalnego.

Rosarium – ogród różany

Ogród różany – zwany także różanką to miejsce gdzie uprawiane są kolekcje róż. Rośliny te w Europie pojawiły się w czasach średniowiecza, a swój rozkwit osiągnęły w XIX wieku. Ciekawostką jest fakt, że dopiero od XX wieku róże zaczęto sadzić poza rozariami. Ogrody różane to najczęściej ogrody formalne, charakteryzujące się geometrycznym zarysem. Róże eksponowane są w nich na rabatach, trejażach, pergolach czy specjalnych konstrukcjach, tworząc formy topiaryczne. Rozarium może być doskonałym elementem uzupełniającym ogród francuski lub rustykalny.

Największe rosarium na świecie znajduje się w Niemczech w miejscowości Sangerhausen. Na powierzchni 15 ha rośnie 75 tys. krzewów różanych. Polska także ma swój rosaria –w Wojewódzkim Ośrodku Kultury i Wypoczynku w Chorzowie znajduje się jedno z największych tego typu ogrodów w Europie. Miłośnicy róż mogą również podziwiać kolekcje odmian i gatunków róż w Polce, m.in. w: Ogrodzie Botanicznym w Bydgoszczy, Ogrodzie Botanicznym UMCS w Lublinie, Uniwersyteckim Ogrodzie Botanicznym w Poznaniu, Ogrodzie Botanicznym UW w Warszawie, Ogrodzie Botanicznym PAN w Powsinie pod Warszawą, Ogrodzie Botanicznym Uniwersytetu Wrocławskiego.

Tekst: Opracowanie na podstawie Colour Your Life, zdjęcie główne: Dannette Voorhis SXC, zdjęcia w galerii: Plant Publicity Holland

 

Polecane artykuły



inne artykuły z kategorii Pozostałe (18 of 20 articles)
ptak w zimie


Uporczywie zimowa aura może dezorientować ptaki, które na wiosnę wracają do nas z zimowisk na lęgi - powiedział PAP kierownik Zakładu Biologii i Ekologii Ptaków na Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza ...